در چهار بخش قبلی این مجموعه، درباره آشنایی با مفاهیم و کاربردهای هوش مصنوعی (بخش اول)، شیوه سؤالپرسیدن از هوش مصنوعی (بخش دوم) و ترجمه متنها با کمک هوش مصنوعی (بخش سوم)، ترجمه عکس با کمک هوش مصنوعی (بخش چهارم) صحبت کردیم.
در این قسمت از این سری مقالات، بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش را با استفاده از هوش مصنوعی آموزش میدهیم. اگر آماده هستید شروع کنیم.
کاربردهای بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش در زندگی روزمره
شاید در نگاه اول فکر کنید این مهارتها بیشتر مخصوص نویسندهها یا دانشجوهاست؛ اما واقعیت این است که هرکسی در زندگی روزمره میتواند از آنها استفاده کند. برای مثال، شما میتوانید در موارد زیر برای بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش از هوش مصنوعی کمک بگیرید.
خلاصهکردن مقالات و خبرها
گاهی وقت ندارید یک متن طولانی را کامل بخوانید، اما به آن نیاز دارید. در این شرایط کافی است متن را به هوش مصنوعی بدهید و از او بخواهید آن را در چند خط/چند پاراگراف/یک صفحه و…. برایتان خلاصه کند. این کار باعث میشود سریعتر به اصل مطلب برسید.
چند نمونه پرامپتها (دستورات) برای خلاصهنویسی
در این بخش چند نمونه دستور (پرامپت) ساده و کاربردی آوردهایم که میتوانید برای خلاصهکردن متنها از آنها استفاده کنید. بسته به نیاز خود، میتوانید همین پرامپتها را بهکار ببرید یا کمی تغییرشان دهید تا دقیقتر با هدف شما هماهنگ شوند:
- «این متن را در ۵ جمله خلاصه کن و فقط مهمترین نکات را بیاور.»
- «لطفاً این مقاله را در قالب یک فهرست ۳ بخشی خلاصه کن.»
- «این متن را طوری خلاصه کن که برای یک نوجوان ۱۵ ساله قابل فهم باشد.»
پرسوجو درباره متن
گاهی لازم نیست یک متن طولانی را کامل بخوانید. شاید فقط دنبال یک موضوع خاص باشید یا بخواهید مطمئن شوید فلان مطلب در متن آمده است یا نه. در این شرایط، نیازی به خطبهخط خواندن یا حتی تندخوانی ندارید. کافی است متن را به هوش مصنوعی بدهید و بپرسید: «آیا این موضوع در متن وجود دارد؟ اگر بله، در کدام بخش؟
اما پرسوجو از متن فقط به همین مورد محدود نمیشود. شما میتوانید سؤالات گستردهتری هم بپرسید: متن درباره چه موضوعی است؟ چه بخشها یا عناوینی دارد؟ نکات کلیدی آن چیست؟ کافی است متن را وارد کنید و سؤال خود را بهصورت یک پرامپت روشن و ساده مطرح کنید.
برای نمونه، اگر معلم هستید میتوانید یک درس را به هوش مصنوعی بدهید و از آن بخواهید سؤالات مفهومی همراه با پاسخ طراحی کند. به همین ترتیب، دانشجوها میتوانند از متن مقاله، پرسشهای احتمالی امتحان یا موضوعات اصلی را بیرون بکشند.
برای مثال، اگر معلم هستید، بهراحتی متن درسی خود را در اختیار هوش مصنوعی قرار داده و از آن بخواهید که سوالات مفهومی همراه با پاسخ از آن استخراج کند.
چند نمونه پرامپتها (دستورات) برای پرسوجو درباره متن
در این بخش چند نمونه دستور (پرامپت) ساده و کاربردی آوردهایم که میتوانید برای پرسوجو درباره متن از آنها استفاده کنید.
- «آیا در این متن درباره موضوع X صحبت شده است؟ اگر بله، کدام بخشها مربوط به آن هستند؟»
- «این متن درباره چه موضوع اصلی و چند موضوع فرعی است؟ لطفاً بهصورت فهرست بنویس.»
- «از متن زیر ۵ سؤال مفهومی همراه با پاسخ طراحی کن.»
بازنویسی برای شبکههای اجتماعی
ممکن است یک متن رسمی داشته باشید اما بخواهید آن را بهشکل دوستانه برای اینستاگرام یا تلگرام بازنویسی کنید. هوش مصنوعی میتواند همان مفهوم را با لحنی متفاوت بازنویسی کند. از این قابلیت هوش مصنوع میتوانید برای تبدیل دستنویسهای خود به یک نامه حرفهای و اداری، یک متن ادبی و یا یک پست استفاده کنید. همچنین میتوانید متنهای بسیار علمی و سخت را به هوش مصنوعی داده و از او بخواهید مفاهیم آن را به زبان ساده بازنویسی کند.
چند نمونه پرامپتها (دستورات) برای بازنویسی متن
در این بخش چند نمونه دستور (پرامپت) ساده و کاربردی آوردهایم که میتوانید برای بازنویسی متن از آنها استفاده کنید.
- «این متن رسمی را طوری بازنویسی کن که برای یک پست اینستاگرامی دوستانه و صمیمی مناسب باشد.»
- «این نوشته علمی را به زبان ساده و قابل فهم برای عموم بازنویسی کن.»
- «این متن را در قالب یک کپشن کوتاه و جذاب برای تلگرام بازنویسی کن. »
- «از این دستنوشتهها، یک نامه اداری/ دوستانه/ متن ادبی استخراج کن.»
یادداشتهای درسی یا کاری
اگر دانشجو یا کارمند هستید، میتوانید جزوه یا گزارشهای طولانی را به هوش مصنوعی بدهید و یک نسخه خلاصه و منظم دریافت کنید که مرور آن آسانتر باشد. این روش که به آن «جزوه نویسی با هوش مصنوعی» میگویند، در چند سال اخیر بسیار محبوب شده و میتواند تا حد زیادی در وقت و انرژی افراد صرفهجویی کند.
چند نمونه پرامپت (دستورات) برای یادداشتهای درسی یا کاری
در این بخش چند نمونه دستور (پرامپت) ساده و کاربردی آوردهایم که میتوانید برای یادداشتهای درسی یا کاری از آنها استفاده کنید. بسته به نیاز خود، میتوانید همین پرامپتها را بهکار ببرید یا کمی تغییرشان دهید تا دقیقتر با هدف شما هماهنگ شوند:
- « نکات کلیدی این جزوه درسی را استخراج کن تا برای مرور سریع مناسب باشد».
- «این گزارش طولانی را در قالب یک خلاصه یک صفحهای برای جلسه کاری آماده کن.»
- «این متن آموزشی را بهشکل پرسش و پاسخ فلشکارت بنویس تا برای مطالعه راحت باشد».
رفع غلطهای نگارشی
ویراستاری تا مدتها یک کار کاملاً تخصصی بود. ویراستاران حرفهای با گذراندن دورههای آموزشی و صرف زمان زیاد، متنها را براساس هدف و مخاطب بازنویسی و اصلاح میکردند. این فرایند شامل درستکردن غلطهای املایی، رعایت نیمفاصلهها، بهبود ساختار جملات، پاراگرافبندی صحیح و در مجموع پایبندی به قواعد زبان فارسی (یا هر زبان دیگر) بود.
اما امروز هوش مصنوعی این فرایند را بسیار سادهتر کرده است. تنها کافی است متن خام خود را وارد کنید و با یک پرامپت مشخص از آن بخواهید متن را ویرایش کند. در عرض چند ثانیه، نتیجهای تمیز، روان و بدون غلط تحویل میگیرید؛ متنی که هم از نظر نگارشی درست است و هم برای خواننده جذابتر خواهد بود.
چند نمونه پرامپتها (دستورات) برای ویراستاری و رفع غلطهای نگارشی
در این بخش چند نمونه دستور (پرامپت) ساده و کاربردی آوردهایم که میتوانید برای ویراستاری آنها استفاده کنید.
- «این متن را از نظر نگارشی و املایی اصلاح کن، نیمفاصلهها را رعایت کن و جملات طولانی را کوتاهتر بنویس»
- «این نوشته را بازنویسی کن تا روانتر و قابلفهمتر شود، بدون اینکه مفهوم اصلی تغییر کند»
- «متن زیر را ویرایش کن و لحن آن را رسمی و مناسب برای یک مقاله علمی بساز»
- «این متن خام را بازبینی کن و پاراگرافبندی درست، علائم نگارشی استاندارد و جملهبندی دقیق به آن اضافه کن»
- «این نوشته را طوری ویرایش کن که برای انتشار در یک مجله عمومی مناسب باشد؛ بدون غلط املایی و با لحن ساده و روان. »
هوش مصنوعیهای مناسب برای بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش
هوش مصنوعیهای زیادی بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش را انجام میدهند، اما بهترینها و کاربرپسندترین آنها شامل موارد زیر میباشند.
- ChatGPT (نسخه رایگان)
- Deep Seek (رایگان و بدون نیاز به فیلترشکن)
- Qwen (رایگان و بدون نیاز به فیلترشکن)
- Grok (نیاز به فیلترشکن- محدودیت استفاده در روز)
- Microsoft Copilot (در ویندوز و مرورگر اج)
- Google Gemini
خوشبختانه استفاده از این هوش مصنوعیها بسیار راحت است و تنها در چند قدم میتوانید از آنها استفاده کنید.
مراحل بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش با هوش مصنوعی
فارغ از اینکه کدامیک از هوش مصنوعیهای بالا را انتخاب میکنید، مراحل بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش با هوش مصنوعی بهشرح زیر است:
۱. انتخاب متن اولیه
ابتدا متنی را که میخواهید بازنویسی، خلاصه یا ویرایش کنید، انتخاب کنید. این متن میتواند مقاله، خبر، ایمیل، جزوه درسی یا حتی یک یادداشت کوتاه باشد.
۲. انتخاب هوش مصنوعی مناسب
برای اینکه نتیجه دقیق و مطلوب بگیرید، ابزار هوش مصنوعی مناسبی انتخاب کنید و به سایت آن بروید. برای انتخاب مناسب، موارد زیر را در نظر بگیرید:
- مطمئن شوید ابزار از زبان متن شما پشتیبانی میکند
- قابلیتهای مورد نیاز شما را دارد: خلاصهسازی، بازنویسی یا ویراستاری.
- رابط کاربری ساده و مناسب مبتدیها دارد.
تقریبا همه ابزارهای هوش مصنوعی که برای این کار معرفی کردیم، همه این ویژگیها را دارند. اما چت جیپیتی از همه آنها برای مبتدیها بهتر و سادهتر است.
۳. آمادهسازی متن
قبل از واردکردن متن به ابزار:
- متن را در یک فایل یا بخش قابل کپی آماده کنید.
- متنهای طولانی را میتوانید بخشبخش وارد کنید تا پردازش راحتتر شود.
- حتی اگر متن نیاز به ویرایش دارد، بهتر است مرتب و خوانا باشد تا خروجی دقیقتری دریافت کنید.
۴. مشخصکردن هدف
قبل از پردازش، هدف خود را از این کار تعیین کنید:
- آیا میخواهید متن کوتاهتر شود؟ (خلاصهسازی)
- آیا میخواهید همان مفهوم با لحنی متفاوت بیان شود؟ (بازنویسی)
- یا بهدنبال رفع غلطهای املایی و نگارشی هستید؟ (ویراستاری)
۵. نوشتن پرامپت (دستور) روشن
نتیجه تا حد زیادی به پرامپت شما بستگی دارد. دستور ساده، دقیق و هدفمند بنویسید. برای واردکردن دستور میتوانید از تایپ یا صدای خود استفاده کنید.
مثالها:
- «این متن را خلاصه کن و فقط نکات کلیدی را بیاور.»
- «این نوشته رسمی را به زبان دوستانه بازنویسی کن.»
- «این متن را ویرایش کن تا از نظر نگارشی و علائم سجاوندی درست باشد.»
۶. بررسی خروجی هوش مصنوعی
بعد از دریافت خروجی، آن را با متن اصلی مقایسه کنید و مطمئن شوید هدف شما برآورده شده است. در صورت نیاز، پرامپت خود را اصلاح کرده یا جزئیات بیشتری اضافه کنید. حتما باید خروجی را اصلاح کنید در غیر این صورت ممکن است نتایج، مطابق با نیاز شما نباشند.
۷. اصلاح و شخصیسازی نهایی
حتی اگر خروجی هوش مصنوعی عالی باشد، یک بازبینی نهایی توسط خودتان ضروری است. متن را مطابق سبک و مخاطب خود اصلاح کنید تا آماده انتشار یا استفاده شود.
خلاصه مقاله
بازنویسی، خلاصهسازی و ویرایش با هوش مصنوعی امروزه فراتر از مهارتهای نویسندگی و تحصیل است و میتواند به هرکسی در زندگی روزمره کمک کند. با این ابزارها میتوان متون طولانی را به نکات کلیدی خلاصه کرد، بخشهای مورد نظر را سریع پیدا نمود، متون رسمی را برای شبکههای اجتماعی یا مخاطبان مختلف بازنویسی کرد و غلطهای نگارشی و ساختار جملات را اصلاح کرد.
کلید استفاده مؤثر، انتخاب ابزار مناسب، آمادهسازی متن، تعیین هدف واضح و نوشتن پرامیت دقیق است. با رعایت این نکات و مرور نهایی متن، میتوان خروجیهای روان، منسجم و آماده انتشار داشت که هم در زمان صرفهجویی میکنند و هم خوانایی و کیفیت متن را افزایش میدهند.

